İbn Tarifin İbn Əlvandan, onun da Cəfərdən, o da atasından (İmam Baqirdən) rəvayətinə görə Əli (ə) döyüşdə olanlara belə deyirdi:

“Biz onları kafir saydığımız üçün döyüşməmişik, onlar da bizi kafir saydıqları üçün döyüşmədilər. Biz haqq üzərində olduğumuzu düşündük, onlar da özlərini haqq üzərində zənn etdilər.”

Başqa bir rəvayətdə deyilir:

“Əli (ə) özünə qarşı döyüşənləri nə müşrik, nə də münafiq adlandırırdı. Sadəcə deyirdi: ‘Onlar bizim qardaşlarımızdır, bizə qarşı haqsızlıq etdilər.’”
(Bihar əl-Ənvar, Məclisi, cild 32, səh. 324)

Əlinin sözlərindən:

“Biz və Şam əhli qarşılaşdıq. Görünən odur ki, Rəbbimiz birdir, Peyğəmbərimiz birdir, İslamda dəvətimiz birdir. Onlar da bizim kimi Allaha və Rəsuluna iman ediblər. Aramızda fərq yalnız Osman məsələsindədir. Biz ondan uzağıq.”
(Nəhcül-Bəlağə, cild 3, səh. 114; Əsfəhaninin “Kəşfül-Qummə”, c. 2, səh. 59; Cəvahiru’l-Kəlam, c. 12, səh. 338; Qurbul-İsnad, səh. 62; Vəsailüş-Şiə, c. 11, səh. 62)

Əli (ə) buyurub:

> “Fitnə zamanı ibni-ləbun (gənc dəvə) kimi ol; nə minilməyə beli var, nə də sağılmağa döşü.”
(Nəhcül-Bəlağə, 4/3)

Bu ifadə göstərir ki, Əli (ə) Müaviyəni nə kafir, nə də münafiq sayırdı. Əksinə, onu mömin hesab edirdi, çünki demişdi:

“Onlar bizim qardaşlarımızdır, bizə qarşı haqsızlıq etdilər.”

Əli (ə) həmçinin Qurandakı bu ayəyə əsaslanmışdı:

“Əgər möminlərin iki dəstəsi bir-biri ilə vuruşarsa...”
(əl-Hucurat surəsi, 9-cu ayə)

Əli (ə) buyurub:

“Sizin lənət edən və söyən insanlar olmağınızı xoşlamıram.”
(Bihar əl-Ənvar, c. 32, s. 399; Mustədrək əl-Vəsail, c. 12, s. 36)

Əbu Cəfər (İmam Baqir) buyurub:

“Biz bir kişiyə baxan kimi onun imanının və nifaqının həqiqətini bilirik.”
(əl-Kafi, c. 1, s. 363 – “Kitabul-Hüccə”, “Onların tanınması və dostlarına yönəldilmə” babı)

Yenə İbn Tarifin rəvayətinə görə, Əli (ə) döyüşdə olanlara demişdi:

“Biz onları kafir saydığımız üçün döyüşməmişik, onlar da bizi kafir saydıqları üçün döyüşmədilər. Biz haqq üzərində olduğumuzu düşündük, onlar da özlərini haqq üzərində bildilər.”
(Bihar əl-Ənvar, c. 32, s. 324; Həyatul-Qulub, Məclisi, s. 122)

Bu sözlər göstərir ki, Əli (ə) həm özü, həm də Müaviyə barədə belə düşünürdü:

“Biz müctəhidik, ixtilafda haqq axtaranıq. Biz haqqı doğru yolda gördük, onlar da öz baxışları ilə haqqı gördülər.”
Vəsailüş-Şiə, cild 15, səh. 83-də Cəfər ibn Məhəmməd atasından, o da Əlidən (ə) belə nəql edir:
“Qətl iki cürdür: biri kəffarə (bağışlanma) üçün, digəri dərəcə (mükafat) üçün. Döyüş isə iki cürdür: biri azğın dəstəyə qarşı, ta ki, dönsünlər; digəri kafir dəstəyə qarşı, ta ki, müsəlman olsunlar.”

Bu da göstərir ki, Müaviyə kafir deyildi. Əgər kafir olsaydı, Əli (ə) Şam torpaqlarını fəth edib orada İslamı yaymaq məqsədi ilə döyüşərdi.

Əli (r.a) onu vuruşanları kafir saymamışdı. Bu, həm sünni, həm də şiə mənbələrində açıq şəkildə qeyd olunub.
Sünni mənbələrə görə İbn Teymiyyə deyir:

“Səhabələr, Xəvariclərə qarşı Peyğəmbərin (s.ə.s) əmri ilə döyüşdülər, lakin onları kafir saymadılar. Əli (r.a) onların mallarını və qadınlarını qənimət saymağı haram etmişdi.”

İbn Teymiyyə “əl-Müsnəf”də (İbn Əbi Şeybə, 8/77) rəvayət edir:

Tarıq ibn Şihab deyir: “Əli Nəhrəvan əhlini məğlub etdikdən sonra ona dedilər: Onlar müşrik idilərmi? Dedi: Xeyr, şirkdən qaçdılar. Dedilər: Bəs münafiqlərdirmi? Dedi: Münafiqlər Allahı az zikr edərlər. Dedilər: Bəs kimdirlər? Dedi: Bizə qarşı çıxan bir qrup idilər, biz də onlarla döyüşdük.”

Əlinin Kufə əhlini danlaması və Müaviyəni tərifləməsi:

“And olsun Allaha, istərdim ki, Müaviyə mənimlə sizin aranızda dəyişiklik etsin — sanki dinarı dirhəmə dəyişir — məndən on nəfərinizi alsın, mənə onlardan bir nəfər versin.
Ey Kufə əhli! Mən sizdə üç və iki bəla gördüm: qulağı var, amma kar; dili var, amma lal; gözü var, amma kor. Döyüşdə dürüstlük yoxdur, sınaqda isə etibarlılıq yoxdur.
Toppuzlayın sizi! Siz elə bir dəvələr kimisiniz ki, çobanı yoxdur; bir tərəfdə yığışsanız, o biri tərəfdə dağılarsınız.”
(Nəhcül-Bəlağə, 1/881)

Şiə tarixçisi Yəqubi “Tarix Yəqubi”nin 1-ci cildində, səh. 235-də yazır:
“Əli ibn Hüseyn (Zeynülabidin) Kufəyə girdikdə oranın qadınlarını ağlayıb fəryad etdiyini gördü və dedi: ‘Bunlar bizim üçün ağlayırlar, bəs bizi kim öldürdü? Bizim qatillərimiz məhz bunlardır.’”